İgman Dağı Gibi Adam

İzleyenleri derinden etkileyecek bir belgesel TRT Avaz'da... İgman Dağı Gibi Adam: Alija İzzetbegoviç… Belgesel için; Aliya İzzetbegoviç’in oğlu, dostları, çalışma arkadaşları, hapishane günlerinin çilekeşleri, savaş döneminin askerleri, Hırvat ve Sırp halkının önde gelenleri kamera karşısına geçti. Bosna Halkının 1992–1995 yılları arasındaki bağımsızlık mücadelesinin önderi Alija İzzetbegoviç, bütün dünyada sempati kazanan bir istiklal kahramanıydı. Ama Türk halkı için, sadece yabancı bir halkın, saygı duyulan bir lideri değildi. Ataları yüzyıllarca birlikte yaşamışlardı. O, 1878’de yâd ellerde kalmış, 1909’da düşman tarafından ilhak edilmiş eski bir yurt köşesindendi… Belgeselde; 2003 yılının Ekim ayında kaybettiğimiz Bosna’nın millî kahramanı, kurucu devlet başkanı, aydın ve demokrat siyasetçi, yüksek ahlak sahibi İzzetbegoviç’in şahsında, Bosna Halkının son iki yüz yıllık tarihini ve geleceğe dair umutlarını bulacaksınız. İgman Dağı Gibi Adam, TRT Avaz'da…

Çanakkale'de Unutulan Avazımız

Yıl 1915...

Onlar vatanlarından ayrılıp öz vatanlarını korumaya geldiler.... Çünkü biz hep beraberdik ve öyle de kalacağız... "’Çanakkale’de Unutulan Avazımız’’ belgeseli 1915 Çanakkale savaşında, cephelerde yer alan etnik unsurların, savaşın gidişatındaki rollerini irdeliyor. İlk 13 bölüm, Balkan ülkelerinde yapılan çekimlerle tamamlandı. 100 yıl aradan sonra ‘’Çanakkale’de Unutulan Avazımız’’ belgeseli Arnavutluk, Kosova, Makedonya, Bosna-Hersek, Karadağ, Sırbistan gibi ülkelerde uzun araştırmalar ve çabalar sonucunda şehit ya da gazi yakınlarına ulaştı. Yapılan röportajlarla halkın tarih bilinci canlandırılırken, bölgede yaşanan değişimlerde gözler önüne seriliyor. Şehit ya da gazi torunlarından birinci kuşak yaşayanlar parmakla sayılabilecek kadar az. İkinci kuşak gazi ve şehit torunları ise bu vesileyle atalarını anlamaya çalışıyorlar. Belgesel, hem bir vefa duygusunu canlandırmak hem de farklı etnik unsurları bir araya getiren medeniyetimizin izlerini ön plana çıkarmak gibi bir görev üstleniyor. Belgesel, o günkü zor şartlarda Türk Dünyası'nın herhangi bir coğrafyasından fedakar kişilerin, binlerce kilometre kat ederek askere alınmalarını ve Türk cephelerine vararak cansiperane bir şekilde vatanı savunmalarını işliyor. ‘’Çanakkale’de Unutulan Avazımız’’ belgeseli, bu cesur Şüheda’nın bilinmesini, onların yaşayan torunlarına ulaşarak tarih bilincinin yeniden canlanmasını ve o eski bağların yeniden kuvvetlenmesine katkıda bulunmayı amaçlıyor.

Drina Köprüsü

Yakın Tarihimizin Bir Öyküsü… Belgeselde, Türk spor tarihine damgasını vurmuş; genç kuşaklar açısından “iz” bırakmış; sporseverlerin bir dönem idolü haline gelmiş; Balkan kökenli sporcuların sportif yaşamlarının öyküsü üzerinden, Osmanlı’dan bugüne geçerli tarihi ve kültürel bağlarımız bulunan Balkan coğrafyasının yakın dönemdeki öyküsü de anlatılmaktadır. Drina Köprüsü belgeselinde, her birinin toplumsal hafızamızda ayrı bir yeri olan, ülkemizin önde gelen kulüplerinde forma giyen, ter döken, kimileri antrenör ve spor yorumcusu olarak da hizmet veren, dahası olimpiyatlarda, uluslararası müsabakalarda ay yıldızlı formayla büyük başarılar elde eden; kariyerlerinin zirvesinde Türkiye’yi seçen ya da zirveye Türkiye’de yükselen onlarca sporcunun öyküsü işlenmiştir. Bu belgeselde, Ali Şen, Elvir Boliç, Georgehe Hagi, Mirsat Kovaçeviç, Naim Süleymanoğlu, Zoran Mirkoviç; Zoran, Nevriye Yılmaz, Neriman Özsoy, Simoviç, Cevat Prekazi, Şeker Begoviç, Harun Erdenay, Tarık Hodziç ve daha nice sporcu ve spor adamının öyküsünü izleyebileceksiniz. Drina Köprüsü, TRT ekranlarında…

Aşık

Ellerinde sazları, dillerinde sözleriyle Âşıklar… Hislerini, yaşadıklarını çok uzun zamandır Anadolu topraklarında yaşayan halkla paylaşıyorlar… Âşıklık geleneği her ne kadar eski canlılığını yaşamıyor olsa da, pek çok bölgede önemli temsilcileriyle ayakta durmaya çalışıyor. Geleneği, önemli temsilcileriyle ele alan Âşıklar belgeseli TRT ekranlarında... Aşıklar, TRT ekranlarında…

Güneşin İzinde

Ülkemiz topraklarının , dünya kültürlerinin beşiği olmasından yola çıkarak, günümüze kadar üzerinde detaylı bir araştırma yapılmayan tüm halk hikayelerinin ve efsanelerin motiflerini kullanan gezgin ressam Ahmet Güneştekin’in belgesel projesi “Güneşin İzinde”, Anadolu’da çoğu artık yok olmaya yüz tutmuş zanaatkarların hünerlerini belgelemeyi ve onların geleneksel çalışmalarını sanatla birleştirerek farklı bir dil ortaya çıkarmayı hedefliyor. 'Güneşin İzinde', TRT ekranlarında...

Mevlidhan

Türk edebiyatının en önemli eserlerinden olan Mevlid ve Mevlid okuyucuları olan mevlidhanlar yepyeni bir belgeselle ekrana taşındı. Köklü Türk kültürünün dünya üzerindeki yansımalarından olan Mevlid; Arapça'dan Rumca'ya, Tatarca'dan Boşnakça'ya bir çok dilde ve lehçede okunuyor. Mevlid'in edebi öneminin, dini duruşunun, sosyal görevlerinin, müzikal yönünün, tarihinin ve ritüellerinin anlatıldığı belgesel TRT AVAZ'da izleyici ile buluştu. Belgesel, hem farklı kültür ve coğrafyalardan hikayeler anlatıyor hem de Mevlid'in aynı zamanda da mevlidhanlığın günümüze kadar kendisine çizdiği yolu gözler önüne seriyor. Süleyman Çelebi'nin şiiri yazdığı Bursa Ulu Cami'den yola çıkılarak İstanbul, Bosna, Sancak, Arnavutluk, Gürcistan, Kırım, Kırgızistan, İran, Suriye, Hindistan ve Londra olmak üzere 12 bölgeden farklı dillerde mevlid törenleri aynı zamanda bu ülkelerin ortak kültürel özellikleri ve tanıtımlarına da yer veriliyor programda... "Mevlidhan" her perşembe TRT AVAZ'da....

Anadolu Kartalı

Anadolu Kartalı’nda bu hafta, Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu’nun Kırıkkale’deki “Ağır Silah ve Çelik Fabrikası” ekrana geliyor. Milli Ana Muharebe Tankı Altay’ın top namlusu projesine ilişkin çok önemli detaylar… Mussolini tehlikesine karşı Türkiye-İngiltere ve Yunanistan’ı bir araya getiren “Türk Filosunun 1936’da Malta ve Faler’e Seyahati” belgeselinden müthiş görüntüler… Anadolu Kartalı, 8 Ocak Pazar TRT Haber’de...

Ozanın Kopuzundan Aşığın Sazına

14 bölümlük belgesel; Âşıklık geleneğini konu olarak işlemektedir. Âşıklık geleneği bugün için Erzurum ve Kars başta olmak üzere Sivas, Adana, Kayseri, Kırşehir ve Konya gibi illerde sönük ve sınırlı bir ölçüde varlığını sürdürmeye çalışmaktadır. Belgesel; artık sona ermek üzere olan bir geleneğin son temsilcilerinin sanat dünyalarını, toplumla ilişkilerini, yüzyıllarca süre gelen güçlü geleneğin tarihi köklerini ve tarihçesini anlatmaktadır.

Beyaz Cam

Evlerimizin baş köşesinde, hayatlarımızın tam merkezinde hep o vardı. Ondan öğrendik, ondan haber aldık, onunla eğlendik, güldük, ağladık. O bizim kırk yıllık misafirimiz... "Beyazcam" belgeseliyle televizyonun hayatlarımızda bıraktığı izleri gülümseyerek anımsayacağız. Geçmişten bugüne televizyonla yaşadığımız dostluğun nostaljik hikayesi her hafta "Beyazcam " ile ekranınıza gelecek.

Bob Dylan - Rüzgarın Dili

Belgesel; "Kuralları Yık" sloganı ile var olan, tüm değer yargılarına, ırkçılığa, ülkeleri savaştırıp ceplerini dolduranların hegamonyasına karşı çıkan, dünya müziğinin yaşayan efsanesi Bob Dylan'ı anlatıyor. Müzikleri kadar şarkı sözleri ve şiirleriyle de adından söz ettiren Bob Dylan, 40 yılı aşan müzik hayatı boyunca rock'n roll'dan folk'a birçok değişik müzik türünde unutulmaz şarkılara imza attı. İki bölümden oluşan belgesel, Amerikalı şarkıcının hayatından kesitler sunarak, sanatçının en güzel şarkılarını ekrana getiriyor… Ve soruyor, 68’li yıllarda dünya nasıldı, bugün nasıl diye? Geçen bunca yılın, savaşların ve çekilen acıların ardından, bir şeyler değişti mi, zaman değişti mi diye? Belgesele, İzzet Öz, Yavuz Aydar, Zerrin Özer, Nejat Yavaşoğulları, Taner Öngün, Artun Ertürk, Derya Bengi, Gökalp Baykal, Mehmet Güreli, Abdülkadir Elçioğlu, Zeynep Oral, Yıldız Çelik ve Prof. Dr. Cliff Endres gibi değerli isimler röportajlarıyla katkı sağlıyor.

Bir Kazanda Hemhal Olduk

Bir tatlının sadece bir tatlı olmadığının en güzel kanıtı “Aşure”... Bolluğun, bereketin simgesi... Muharrem ayında, bulunduğumuz coğrafyada, hemen hemen her evde pişirilen aşure, pek çok anlam barındıran önemli bir değer hepimiz için... “Bir Kazanda Hemhal Olduk” belgeseliyle Aşure'nin hem farklı yörelerdeki yapımına, hem de paylaşıldıkça artan anlamına tanıklık edeceğiz. Bir Kazanda Hemhal Olduk, TRT ekranlarında…

Gülcemal

Denizlerde geçen 75 yıllık bir ömür... Balkan ve Çanakkale savaşlarında görev alan; Mübadilleri anavatanlarına taşıyan; adına türküler ve maniler yakılan; şair ve yazarlara ilham veren; satır aralarında dumanı en çok tüten; İlk defa Türk bayrağıyla Amerika’ya giderek Türk Sivil Denizcilik tarihine geçen efsane GÜLCEMAL vapuru... Toplumsal hafızamızda çok önemli bir yer tutan Gülcemal Vapuru, “Gülcemal-Bir Vapurun Hikayesi” belgeseli ile ekranlara geliyor. Güvertesinde umudu, hasreti, acıyı, kayıpları taşıyan “gül yüzlü” Gülcemal... Mübadele gibi büyük bir olaya tanıklık eden vapurun hikayesi… Çekimleri Ankara, Çanakkale, İstanbul, İzmir, Trabzon, Giresun, Ordu, Samsun ve Rize’de yapılan belgesel için, başta TRT arşivi olmak üzere, Genelkurmay Arşivi, AA Fotoğraf Arşivi, Talayer Ailesi arşivi, Ali Bozoğlu arşivi, Doç.Dr Murat Koraltürk arşivi ve Ahmet Güleryüz arşivinden yararlanıldı. İstanbul Deniz Müzesi, İzmir Arkas Denizcilik Müzesi, Ankara Resim-Heykel Müzesi ve Çatalca Mübadele Müzesinde çekimler yapıldı. Gülcemal, TRT ekranlarında…

İnançların Kavşağında Anadolu İnsanı

Dört bölümden oluşan belgeselde; inançların kavşağı olarak bilinen Anadolu’daki, gelenek ve görenekler ile kültürel değerler ele alınmaktadır. Yapımın bölüm başlıkları; “Kurban”, “Bayramlarımız”, “Nazar, Batıl ve Fal”, “Dayanışma ve Yardımlaşma”dır. İnançların Kavşağında Anadolu İnsanı, TRT Ekranlarında…

Güneş Şehirleri

Her zaman güneş içindeki doğunun şehirlerini tarih kültür üzerinden renkli tanıtımlar yapan belgesel tadında bir programdır.

Tulumcu Belgeseli

Çamlıhemşin’in rüzgârı, Fırtına Deresi’nin sesi, tulumun ve Tulumcu Bülent Bekar’ın öyküsü “Tulumcu” belgeselinde... Çamlıhemşinli Bülent Bekar, dağların ve geniş yaylaların çalgısı diye tanımlanan tulumu önce çalmayı öğrenmiş sonra da üretmeye başlamış. Giderek öyle ustalaşmış ki imalatta, “Tulum’un kökü Gayda’dır” diyen İskoçlara satmaya başlamış tulumlarını. Bekar, 2009 yılında, ustalarından öğrendiği, en yenisi 100 yıllık ve artık orijinalliği neredeyse kaybolmaya yüz tutmuş 46 horon havası ve 12 yol havasını çalarak, Kültür ve Turizm Bakanlığı arşivine kazandırdı. Bu tarihe not düşen arşiv çalışması nedeniyle 2010 yılında UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Uzmanlar Komisyonu tarafından Yaşayan İnsan Hazinesi olarak seçildi. Çekimleri Çamlıhemşin, Ayder ve Zilkale'de gerçekleştirilen 52 dakikalık belgesel, Doğu Karadeniz'i sarıp sarmalayan bu kültürü evlerimize taşıyor. Volkan Konak, İbrahim Can, Bülent Arslan gibi isimlerin katkı sağladığı belgeselde, tulum üstatları Ali Çamkerten, Varol Taşer ve Mahmut Turan tulum yapımını ve icra tekniklerini anlatıyor. Tulumcu Belgeseli, TRT Ekranlarında…

Hemşinliler

Bir gece ansızın doğup, büyüdükleri topraklardan sürgün edildi, Hemşinliler! Hemşinliler'in bu acı sürgün hikayesini konu alan belgeselin 3. Bölümü TRT AVAZ ekranlarında...

Mevlana

“Ne düşünürsen savaşa dair, ben ondan uzağım, çok çok uzaklardayım. Ne düşünürsen aşka dair, ben işte oyum, yalnızca oyum, tümden oyum ben.” Mevlana TRT’den, Mevlana’nın 800. doğum yılı kutlamaları kapsamında özel bir belgesel… “Mevlana Celaleddin Rumi”… Mevlana gibi büyük bir düşünürün, onun zaman ve mekan ötesi güçlü mesajının peşinde herkesi şiirselliğin ağır bastığı görsel bir şölene davet eden yapım; aynı zamanda bu mesajın günümüz insanındaki karşılığını da ihmal etmiyor. İster “Rumi” ister “Balhi” ister “Mevlana” olarak anılsın değişen isimlerin değişen dillerin arkasında hep “O” vardı. Bu belgesel; batıda, doğuda ve onu Mevlana yapan Anadolu’da, Mevlana’nın izlerini aramanın ve ulaşılan farklı bakışların ışığında O’nu yeniden keşfetmenin hikayesi... Bilindiği gibi, Mevlana Amerika’da kitapları en çok satan şair olarak tanınıyor ve hakkında hemen hemen her dilde sayılamayacak kadar çok yayın var. Bu büyük düşünürün farklı coğrafyalarda neden bu kadar çok okunduğu ve sevildiği sorusu her zaman kafaları kurcalamıştır. Bu soru, belgeselin ana fikrini oluşturuyor ve belgesel, Mevlana’nın günümüz insanı için ne ifade ettiğini araştırıyor. “Farklı dil, din ve ırktan insanları bir noktada buluşturan nedir?”, “Bu aşk felsefesi günümüz modern insanında hangi ihtiyaca karşılık geliyor?” gibi soruların peşine düşen yapım ekibi, Mevlana’yı Mevlana yapan Anadolu topraklarından başlayarak Afganistan, İsviçre, Hollanda, Almanya gibi ülkelerdeki mevlevilerle, uzman ve araştırmacılarla konuşarak yanıt aradı. Bu görüşmelerde, onlardan hayata dair anlam arayışlarının sebepleri ve Mevlana’da buldukları cevaplar üzerine etkileyici hikayeler ortaya çıktı. İkinci etap olarak gidilen Afganistan’da, Mevlana’nın doğduğu Belh şehrinde çekimler yapıldı. Mesnevi oralarda “Farsça Kur’an” olarak anılıyor ve mevlide benzer şekilde, Mesnevi okuma/okutma geleneği var. Projenin yurt içi çekimleri, ömrünün üçte ikisini geçirdiği Konya’da ve ayrıca İstanbul’da gerçekleştirildi. Projenin danışmanlığı ise, Mevlana’nın 22. kuşak torunu olan Faruk Hemdem Çelebi ile Selçuk Ünv. Mevlana Araştırmaları Merkezi Başkanı Yrd. Doç. Dr. Nuri Şimşekler’e ait.

Gelibolu

Düşmana karşı giden ve dönmeyip şehit düşen onbinlerce Mehmetçik.. Tek dayanakları, kalplerindeki iman ve vatan aşkıydı. Seddülbahir'de, Arıburnu'nda ve cephenin her noktasında direndiler, Çanakkale'yi geçilmez kıldılar. 18 Mart Çanakkale Zaferi'nin 100. yıldönümünde, "Gelibolu" adlı belgeselimizle sizleri destansı bir kahramanlık mücadelesinin yaşandığı o yıllara götürüyoruz.

Çankaya'ya Mektuplar

10 bölümden oluşan belgeselde, Cumhuriyetimizin kuruluş yıllarından günümüze Cumhurbaşkanlarına yazılmış, Cumhurbaşkanlığı Arşivi’nde yer alan yüzlerce mektup ele alınıyor. Devlet adamlarından, sanatçılardan, edebiyatçılardan ,halktan gelen mektupların izleri sürülerek Türkiye Cumhuriyeti tarihinin 90 yıllık öyküsü anlatılıyor. Yapımı 3 yıl süren belgesel için, Cumhurbaşkanlığı Arşivi’nde yer alan 180 binin üzerinde mektup, on binlerce fotoğraf, belge ve gazete tarandı. TRT’nin film ve fotoğraf arşivinden, TBBM, Milli Kütüphane, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kütüphanesi arşivleri ile kişisel arşivlerden de yararlanıldı. 60’a yakın mektup sahibi ve yakınları ile röportajlar yapıldı, 40’ın üzerinde seslendirme sanatçısı ile çalışıldı. Belgeselde ilk kez gün yüzüne çıkan mektupların yanı sıra, Atatürk, Celal Bayar, Sabiha Gökçen, Vecihi Hürkuş, Hasan Ali Yücel ,Yaşar Kemal gibi pek çok önemli ismin ilk kez yayınlanacak arşiv görüntülerine de yer veriliyor.

Turandakiler

TRT Avaz ekibi Japonya’dan açıklarından Sibirya’ya, Orta Asya’dan Adriyatik sahillerine uzanan geniş coğrafyada ‘’TURANDAKİLER’’in izini sürdü. Asya ve Avrupa medeniyetinin temellerini şekillendiren , Hunlardan Göktürklere, Harzemşahlar'dan, Babür Devletine, Selçuklulardan Osmanlı'ya kadar 115 Devlet , İmparatorluk ve Beyliğin kurulduğu Turan Coğrafyasında , pek çok halkın yaşam öyküsü belgesel tadında ekranlara geliyor. Akrabalık, din ve dil birlikteliği yaşadığımız insanlık tarihinin en eski coğrafyasında pek çok bilinmeyen ‘’Turandakiler’’ programıyla gün yüzüne çıkıyor. Turandakiler TRT Avaz'da.