
04 Ağustos 2026 11:13
Bir dönem Lidya Krallığı’na başkentlik yapan, ardından Ahameniş Pers İmparatorluğu’nun batı eyalet başkenti olan Sardes Antik Kenti’nden heyecan uyandıran bir haber geldi. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamayla, MÖ 5. yüzyılın ilk yarısına (MÖ 470-450) tarihlendirilen bir mermer heykelin bulunduğunu duyurdu.
Roma Dönemi’nin "Kusursuz" Hatası: Yüzüstü Gömülerek Korundu
Arkeoloji dünyasında heyecan yaratan heykel, insan boyutlarını aşan 2,2 metrelik anıtsal yapısıyla dikkat çekiyor. İki büyük parça halinde bulunan eserin yüzyıllar boyunca bozulmadan bugüne ulaşmasının arkasında ise trajikomik bir tarihi detay yatıyor. Roma Dönemi'ndeki antik kent sakinleri, bu muazzam heykeli kentin girişindeki sütunlu caddede taban döşemesi, yani "devşirme taş" olarak kullanmış. Ancak heykelin şansı, yüzü aşağıya bakacak şekilde yerleştirilmesi olmuş. Bu sayede eserin hassas yüz hatları, gözleri, dudakları ve detayları, üzerindeki ağır yaya ve araç trafiğine rağmen hiçbir zarar görmeden günümüze ulaştı.
Akdeniz'de Benzeri Yok: Gizemli Lidya Kıyafetleri
Bulunan eser, sadece boyutuyla değil, üzerindeki kıyafet detaylarıyla da ezber bozuyor. Dik duruşu ve uzun saçlarıyla MÖ 6. yüzyılın Arkaik dönem heykellerini andıran, ancak anatomik detaylarıyla Klasik Dönem'in (MÖ 5. yüzyıl) izlerini taşıyan genç erkek heykelinin üzerinde üç kat giysi bulunuyor. Antik Yunan dünyasından aşina olunan kalın pelerin (himation) ve ince tuniğin (chiton) altında, yatay çizgileri olan ve daha önce ne Yunanistan ne de Anadolu heykellerinde rastlanmamış yerel bir giysi yer alıyor. Uzmanlar, bu sıra dışı tarzın Lidya kültürünün has görsel dilini ve giyim geleneklerini yansıttığını belirtiyor.
Elindeki Ayvayla Tanrılara Selam Gönderiyor
Sardes'in seçkin, aristokrat kesimine ait bir genci tasvir ettiği düşünülen heykelin sağ elinde bir meyve tuttuğu görülüyor. Arkeologlar, bu meyvenin o dönem mitolojik tanrı veya tanrıçalara adak olarak sunulmak üzere taşınan bir ayva olabileceği ihtimali üzerinde duruyor. Bu detay, dönemin inanç dünyası ve ritüelleri hakkında paha biçilemez bilgiler sunuyor.
Bakan Ersoy: "Anadolu Arkeolojisine Işık Tutacak"
Keşfi "eşsiz" olarak nitelendiren Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, çalışmada emeği geçen tüm akademisyen ve uzmanlara teşekkür etti. Bakan Ersoy, heykelin geleceğine dair şu bilgileri paylaştı:
"Antik Çağ'da bu tür mermer heykellerin boyalı olduğu biliniyor. Eserin üzerinde günümüze ulaşmış olabilecek pigmentlere zarar vermeden, antik polikrom uzmanlarıyla titiz bir temizlik ve konservasyon çalışması yürüteceğiz. Çalışmaların ardından bu nadide eser Manisa Müzemizde ziyaretçilerle buluşacak."
Toprak altından çıkarıldıktan sonra uzman ekiplerce güvenli bir şekilde laboratuvara taşınan heykel, üzerindeki kalın kimyasal birikinti tabakasından arındırıldıktan sonra tüm ihtişamıyla Manisa Müzesi'nin en gözde eseri olmaya aday gösteriliyor.
Anahtar Kelimeler: manisa, sardes antik kenti, Lidya kıyafetleri, roma dönemi, Kültür, turizm, Mehmet Nuri ersoy,