Kazakistan’da ikinci Amur kaplanı doğaya salındı

Kazakistan’da 70 yılı aşkın süredir yok olan kaplan popülasyonunu yeniden oluşturmak amacıyla yürütülen program kapsamında, “Amur” adı verilen erkek Amur kaplanı İle-Balhaş Devlet Doğa Rezervi’nde doğal yaşam alanına bırakıldı.

03 Kasım 2026 13:59

Kazakistan’da kaplanları tarihi yaşam alanlarına yeniden kazandırmaya yönelik çalışmalar kapsamında ikinci Amur kaplanı doğaya salındı. Almatı bölgesindeki İle-Balhaş Devlet Doğa Rezervi’nde düzenlenen törenle “Amur” adı verilen erkek kaplan doğal yaşam alanına bırakıldı.

Törene Kazakistan Çevre ve Doğal Kaynaklar Bakanı Alibek Kuantırov, Orman ve Yaban Hayatı Komitesi Başkanı Daniyar Turgambayev, Amur Kaplanı Merkezi Genel Müdürü Sergey Aramilev ve projede görev alan uzmanlar katıldı.

Bakan Kuantırov, törende yaptığı konuşmada, kaplanların Kazakistan’a geri kazandırılması sürecinde önemli bir aşamaya ulaşıldığını belirterek, daha önce “Ümit” adlı dişi kaplanın, bugün ise “Amur” adlı erkek kaplanın doğaya bırakıldığını söyledi. Kuantırov, çalışmaların başta Rusya olmak üzere uluslararası paydaşlarla yürütülen işbirliği sayesinde gerçekleştirildiğini ifade etti.

Programın temel hedefinin kaplanları tarihi yaşam alanlarına döndürmenin yanı sıra doğal ortamında bağımsız yaşayabilen ve üreyebilen sürdürülebilir bir popülasyon oluşturmak olduğunu vurgulayan Kuantırov, çalışmaların bu doğrultuda devam edeceğini kaydetti.

Kaplanların Uydu Tasmasıyla Hareketleri İzlenecek

İle-Balhaş Devlet Doğa Rezervi Müdürü Kanat Kojabekov da kaplanların doğaya salınmasının ardından izleme ve koruma çalışmalarının sürdürüldüğünü bildirdi.

Yerel halkın güvenliğini sağlamak ve insanlarla yaban hayvanları arasında yaşanabilecek olası sorunları önlemek amacıyla özel bir ekip oluşturulduğunu belirten Kojabekov, ekibin kaplanların hareketlerini takip ettiğini ve bölge sakinleriyle koordinasyon içinde çalıştığını aktardı.

Doğaya bırakılmadan önce özel adaptasyon alanında uzman gözetiminde tutulan Amur kaplanı, veteriner kontrollerinden ve davranış testlerinden geçirildi. Yapılan değerlendirmelerde doğal ortamında bağımsız yaşayabilecek durumda olduğu belirlenen kaplana, hareketlerinin izlenmesi amacıyla uydu takip tasması takıldı.

Daha önce doğaya salınan dişi kaplan Ümit’in de yeni yaşam alanına uyum sağladığı ve kendi başına avlandığı bildirildi. Yetişkin kaplanlarla birlikte Kazakistan’a getirilen iki yavru ise uzmanların gözetiminde büyümeye devam ediyor.

Kaplanların Tarihi Yaşam Alanı Yeniden Canlandırılıyor

Kazakistan’da kaplan popülasyonunu yeniden oluşturmak amacıyla 2018’de İle-Balhaş Devlet Doğa Rezervi kuruldu. Proje kapsamında doğal yaşam alanlarının ve sazlık ormanların iyileştirilmesi, besin kaynaklarının artırılması ve koruma altyapısının geliştirilmesine yönelik çalışmalar yürütülüyor.

Kaplanların besin kaynaklarını güçlendirmek amacıyla rezerv alanına Buhara geyikleri ve kulanlar yerleştirilirken, eylül ayında Altın-Emel Milli Parkı’ndan 30 kulan bölgeye nakledildi.

Rusya’nın desteğiyle Mayıs 2026’da Habarovsk bölgesinden getirilen 2 yetişkin Amur kaplanı ve 2 yavru, doğaya salınmadan önce rezervde hazırlanan özel adaptasyon alanlarına yerleştirilmişti.

Öte yandan İle Nehri Vadisi ve Güney Balkaş bölgesi, geçmişte Turan kaplanlarının (Hazar kaplanları) doğal yaşam alanları arasında yer alıyordu. Doğal yaşam alanlarının tahrip edilmesi, av hayvanlarının azalması ve kaçak avcılık nedeniyle Turan kaplanı 20. yüzyılın ortalarında bölgede yok oldu.

Bilimsel araştırmalarda Turan kaplanı ile Amur kaplanının genetik açıdan neredeyse aynı olduğunun ortaya konulması, Amur kaplanını Orta Asya’daki tarihi yaşam alanlarında yeni bir popülasyon oluşturmak için uygun kaynak haline getirdi.

Anahtar Kelimeler: Devlet Doğa Rezervi, Bakan Kuantırov, Almatı, Alibek Kuantırov, Sergey Aramilev, Ümit,