Kazakistan tarihinde bir ilk: Geniş çaplı idari af ve ceza affı eş zamanlı uygulanacak

Meclis gündemine gelen tasarı ile milyonlarca ceza dosyasının silinmesi ve binlerce mahkumun topluma kazandırılması hedefleniyor.

03 Haziran 2026 14:26

Kazakistan, ülke tarihinde bir ilke imza atarak hem idari para cezalarını hem de mahkumiyetleri kapsayan eş zamanlı ve geniş çaplı bir af paketi hazırladı. Meclis gündemine gelen tasarı ile milyonlarca ceza dosyasının silinmesi ve binlerce mahkumun topluma kazandırılması hedefleniyor.

Kazakistan hükümeti, yeni Anayasa'da yer alan insancıllık ve vatandaşların sosyal uyumu ilkeleri doğrultusunda tarihi bir af projesini hayata geçiriyor. Cumhurbaşkanı Kasım-Jomart Tokayev'in talimatıyla hazırlanan ve şu anda Parlamento Meclisi’nde (Mejlis) görüşülen yasa tasarısı, ülke tarihinde ilk kez idari af ve ceza affını aynı anda uygulamaya koyacak.

İçişleri Bakanlığı Hukuk ve Yönetmelik Koordinasyon Dairesi Başkan Yardımcısı Yermek Şulden, düzenlediği basın toplantısında affın sınırlarını ve bütçesini kamuoyuyla paylaştı.

İdari Af: 17 Milyar Tengelik Para Cezası Siliniyor

Geliştirilen dengeli yaklaşım kapsamında idari af, İdari Suçlar Kanunu'nun tam 263 maddesini kapsayacak. Düzenleme, bireylerin yanı sıra zorlu ekonomik koşullarla mücadele eden girişimcileri ve serbest meslek sahiplerini de yakından ilgilendiriyor.

Kapsam Tarihi: 18 Mart 2026'dan önce işlenen idari suçlar.

Muafiyet: Bu tarihten önce kesilen ve henüz ödenmemiş olan tüm idari para cezaları tamamen silinecek.

Bilanço: Sadece İçişleri Bakanlığı veri tabanında, toplam değeri 17 milyar tengeyi (yaklaşık 38 milyon dolar) aşan yaklaşık 1 milyon para cezasının bu af kapsamına girmesi bekleniyor.

Ceza Affı: 15 Bin Kişiyi Etkileyecek

Paketin ceza hukuku ayağı ise yasalara uyma iradesi gösteren vatandaşların yeniden topluma kazandırılmasını amaçlıyor. Ceza affı önlemlerinin, ıslah evlerinde (cezaevlerinde) fiilen cezasını çekmekte olan 1.500 mahkum da dahil olmak üzere toplamda 15 binden fazla kişiyi doğrudan veya dolaylı olarak etkileyeceği bildirildi.

Ağır Suçlar Kapsam Dışı: "Kanunlara Uygun Yaşayın"

Bakanlık yetkilisi Yermek Şulden, affın kesinlikle toplum düzenini ve insan hayatını tehdit eden suçları kapsamadığının altını çizdi. Şulden, "Bu af, yerleşik normlara uymaya istekli vatandaşlar içindir. Kanunlara uygun bir hayat sürün" diyerek kapsam dışı kalan suçları şöyle sıraladı:

Terör, aşırılıkçılık (radikalizm) ve yolsuzluk suçları,

Organize suç örgütü faaliyeti kapsamında işlenen suçlar,

İşkence, cinsel saldırı ve özellikle küçüklere (çocuklara) karşı işlenen suçlar,

Yasadışı silah ve uyuşturucu ticareti,

Alkollü araç kullanma, karşı şeride girme gibi ehliyet iptaline yol açan ciddi trafik ihlalleri,

Tekrarlanan (mükerrer) suçlar ve halihazırda mahkemede yargılaması devam eden davalar.

Yeni Anayasa'nın "İnsancıllık" Vizyonu

İçişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, bu ikili af stratejisinin devletin cezalandırıcı değil, ıslah edici ve bütünleştirici rolünü ön plana çıkardığı belirtildi. Yeni Anayasa'nın ruhuna uygun olarak yürütülen bu politikanın, toplumsal barışı ve sosyal dinamizmi artırması bekleniyor. Tasarının parlamentodaki görüşmelerinin ardından kısa sürede yasalaşarak yürürlüğe girmesi öngörülüyor. (Kaynak: Kazakhstan Today)

Anahtar Kelimeler: Kazakistan - Geniş çaplı idari af ve ceza affı,