
20 Temmuz 2026 15:06
Uluslararası Astronomi Birliği (IAU), evrenin derinliklerinde dolaşan iki farklı asteroide, Özbekistan Bilimler Akademisi Astronomi Enstitüsü’nde görev yapan iki başarılı bilim insanının adının verildiğini resmen duyurdu. Bundan böyle gökyüzündeki iki küçük gök cismi, Kemal Ergaşev ve Atabek Burhanov’un isimleriyle anılacak.
Uluslararası Astronomi Birliği bünyesindeki Küçük Gök Cisimleri Adlandırma Çalışma Grubu’nun yayımladığı resmi listede, uzun yıllardır güneş sistemindeki küçük cisimler üzerine çığır açıcı araştırmalar yürüten iki Özbek uzmanın ismi yer aldı.
Yıllar Süren Araştırmalar ve Doktora Tezinin Ödülü
Yapılan açıklamaya göre; uzay boşluğunda 2001 yılında keşfedilen ve bilim literatüründe "2001 KA2" kod numarasıyla bilinen asteroide "Kemal Ergashev" adı verildi.
Dr. Kemal Ergaşev, asteroitlerin fiziksel özelliklerinin belirlenmesi ve yapısal analizleri üzerine yaptığı çalışmalarla tanınıyor. Ergaşev, adını taşıyan bu asteroit grubu üzerine hazırladığı kapsamlı doktora tezini yakın zamanda başarıyla savunmuştu.
Gök kubbede yerini alan bir diğer isim ise "Atabek Burhanov" oldu. 1999 yılında tespit edilen ve bilim dünyasında "TO15" kod numarasıyla takip edilen asteroide Dr. Burhanov’un ismi verildi. Burhanov’un özellikle uzaydaki değişen yıldızlar üzerindeki araştırmaları ve meşhur Maydanak Rasathanesi’nde gerçekleştirdiği gözlem deneyleri uluslararası alanda büyük rağbet görüyor.
NASA Projelerinden Uzaydaki İsim Hakkına
TRT Özbekistan Muhabiri Şahruhbek Alimov’a konuşan Dr. Atabek Burhanov, 20 yılı aşkın süredir devam eden bilimsel yolculuklarının arka planını ve yaşadığı büyük gururu şu sözlerle aktardı:
"2005 yılından bu yana asteroitler üzerinde aralıksız çalışıyoruz. İlk olarak bu gök cisimlerinin kendi eksenleri etrafındaki dönüş sürelerini belirlemekle başladık. Zamanla bu cisimlerin 3 boyutlu modellerini oluşturma ve fiziksel parametrelerini çıkarma noktasına geldik. Elde ettiğimiz bulguları saygın uluslararası dergilerde yayımladıkça; Japonya, Çin ve Çekya gibi ülkelerden ortak proje teklifleri aldık.
Bizim için en önemli dönüm noktalarından biri ise 2022 yılından itibaren Amerikan Havacılık ve Uzay Dairesi’nin (NASA) araştırma projelerine dahil edilmemiz oldu. Maydanak Rasathanesi’ndeki bu küresel katkılarımız ve çalışmalarımız neticesinde adımızı asteroitlere layık gördüler. Emeklerimizin uluslararası düzeyde bu şekilde takdir edilmesi, bir bilim insanına kelimelerle tarif edilemez bir motivasyon ve güç veriyor."
26 Bini Aşkın Yıldız Arasındalar
Alınan bu tarihi kararın ardından, dünya genelinde yürütülecek tüm uluslararası astronomi çalışmalarında, söz konusu gök cisimleri resmi olarak Özbek bilim insanlarının isimleriyle kayıtlara geçecek.
Dünya genelinde bugüne kadar keşfedilen ve insanlığa hizmet etmiş seçkin bilim insanlarının adını taşıyan yaklaşık 26 bin 400 küçük gök cismi bulunuyor. Ergaşev ve Burhanov, bu elit bilim kulübüne adlarını yazdırarak Özbekistan’ın uzay bilimlerindeki bayrağını en yükseğe taşımış oldu.
Anahtar Kelimeler: Özbekistan alimleri adları - uzay, Kemal Ergaşev, Atabek Burhanov, 2001 KA2, TO15, TRT Özbekistan Muhabiri,