Özbekistan enerjide yapay zeka dönemini başlatıyor

Özbekistan Cumhurbaşkanı Şavkat Mirziyoyev başkanlığında gerçekleştirilen zirvede, enerji kompleksinin yönetiminde yapay zekâ (AI) ve dijital sistemlerin aktif olarak kullanılması kararlaştırıldı.

28 Temmuz 2026 11:34

Özbekistan, yakıt ve enerji sektöründe verimliliği artırmak ve kayıpların önüne geçmek amacıyla dijital dönüşüm hamlesi başlattı. Özbekistan Cumhurbaşkanı Şavkat Mirziyoyev başkanlığında gerçekleştirilen zirvede, enerji kompleksinin yönetiminde yapay zekâ (AI) ve dijital sistemlerin aktif olarak kullanılması kararlaştırıldı.

Yapılan incelemelerde, Bölgesel Elektrik Şebekeleri A.Ş.’de yaklaşık 25 bin, Hududgaztaminat A.Ş.’de ise 16 bin kişinin istihdam edildiği, ancak dijital yönetim altyapısının eksikliği nedeniyle çalışanların iş yükünün tam olarak takip edilemediği ortaya konul du. Sektördeki iş verimliliğinin diğer ülkelere kıyasla 1,5 ila 2 kat daha düşük olması ve arızalara müdahale sürelerinin uzaması üzerine hükümet düğmeye bastı.

Enerji Bakanlığı Bünyesinde Yapay Zekâ Merkezi Kuruluyor

Süreçleri optimize etmek amacıyla Enerji Bakanlığı çatısı altında "Yakıt ve Enerji Kompleksinin Dijitalleşmesi ve Yapay Zekâ Uygulamaları Merkezi" kurulacak. Yeni merkez, enerjinin üretiminden iletimine, dağıtımından tedarik zincirine kadar tüm aşamaları denetleyecek. Kömür, sıvılaştırılmış gaz ve akaryakıt tedarik sistemleri de dahil olmak üzere tüm altyapı stres testlerine tabi tutulacak.

Akıllı Veri Analizi ve 10 Temel KPI Kriteri

Yapay zekâ hamlesiyle birlikte enerji sektöründe hayata geçirilecek uygulamalar şu şekilde sıralandı:

Yapay Zekâ ile Veri Analizi: Otomatik elektrik ve doğalgaz ölçüm sistemlerinden gelen veriler, yapay zekâ algoritmalarıyla analiz edilerek kayıp-kaçak ve verimsizlik noktaları anlık tespit edilecek.

Dijital Personel Takibi: Sektörde görev yapan yaklaşık 106 bin personelin günlük faaliyetleri dijital yönetim sistemiyle izlenecek.

10 Temel Performans Göstergesi (KPI): Tüm çalışanlar için 10 farklı KPI belirlenecek. Performans değerlendirmeleri; acil ve planlı kesintilerin süresi, hasar seviyeleri, alacakların tahsilatı, yedek kapasite yönetimi ve onarım programlarına uyum gibi somut kriterlere dayanacak.

Bu hamleyle Özbekistan, enerji altyapısını modernize ederken hem operasyonel maliyetleri düşürmeyi hem de halka kesintisiz ve daha hızlı enerji hizmeti sunmayı hedefliyor.

Anahtar Kelimeler: Özbekistan enerji yapay zeka dönemi,