Türkiye-Azerbaycan-Gürcistan Üçlü İttifakı-AB'nin enerji bağımsızlığının teminatı

​​​​​​​Küresel enerji haritasının en kritik merkezlerinden biri olan İstanbul, stratejik bir zirveye ev sahipliği yaptı.

23 Mayıs 2026 18:09

Küresel enerji güvenliğinin yeni rotası İstanbul’da çiziliyor.

Avrupa'nın enerji krizinden çıkış anahtarı olarak görülen Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan, büyük bir iş birliği için masada.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın ev sahipliğinde Lütfi Kırdar Kongre Merkezi’nde düzenlenen 2. İstanbul Doğal Kaynaklar Zirvesi, "Değişen Küresel Manzarada Enerji Güvenliği: Bağlantısallık ve İşbirliği" başlıklı Enerji Bakanları Oturumu ile bölge liderlerini buluşturdu.

Zirveye Türkiye Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ile Gürcistan Ekonomi ve Sürdürülebilir Kalkınma Bakanı Mariam Kvrivişvili’nin küresel tedarik krizlerine karşı sunduğu somut iş birliği önerileri ve mega projeler damga vurdu.

Bakan Bayraktar: "Küresel Bir Tektonik Dönüşümün Tam Ortasındayız"

Oturumda küresel enerji görünümüne dair makro bir projeksiyon çizen Bakan Alparslan Bayraktar, pandemiden bu yana devam eden tedarik zinciri kırılmalarına ve bölgesel çatışmaların yarattığı belirsizliklere dikkat çekti. Belirsizliklerin artık "yeni normal" olduğunu belirten Bayraktar, Türkiye'nin çok boyutlu milli stratejisini şu başlıklarla özetledi:

2035 Yenilenebilir Enerji Vizyonu: Güneş ve rüzgarda 2035 yılı için belirlenen 120 gigavatlık kurulu güç hedefinin daha da büyütüldüğünü açıklayan Bayraktar, "COP31 sürecinde Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan bu yeni ve iddialı hedefi dünya kamuoyuna duyuracak" dedi.

Mavi Vatan ve Küresel Arama Hamlesi: Sakarya Gaz Sahası'ndaki üretimin sürdüğünü belirten Bayraktar, Türkiye Petrolleri’nin (TPAO) Somali'deki zorlu açık deniz operasyonunun yanı sıra faaliyetleri Libya, Pakistan ve farklı coğrafyalara da taşımak istediklerini kaydetti.

Nükleer ve Kritik Mineraller: 2050 yılına kadar 20 gigavatlık nükleer kurulu güç hedefinin arkasında olduklarını ve katma değerli madencilikte küresel fırsatları değerlendirdiklerini hatırlattı.

Enerji Krizine Karşı Somut "Enterkonneksiyon" ve Boru Hattı Önerileri

Bakan Bayraktar, enerji arz güvenliğinde tek başına hareket etmenin imkansız olduğunu belirterek, komşu pazarlar, Afrika, Avrupa, Orta Asya ve Orta Doğu'yu kapsayan somut B planlarını ve kapasite artırım önerilerini sıraladı:

1. BTC ve TANAP'ta Atıl Kapasite Kullanılmalı: "Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) Boru Hattı harika bir proje ama hala günlük 400 bin varil yedek kapasitesi var. Bugün hacmi kolayca 600 bin varilden 1 milyon varile çıkarabiliriz. Aynı şekilde TANAP’ın da atıl kapasitesini tam olarak kullanmalı ve bu altyapıyı genişletmeliyiz."

2. Hürmüz Boğazı'na Karşı Basra Alternatifi: "Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı'nı Ceyhan'dan Basra'ya kadar uzatmayı ve buraya en az 1,5 million varil petrol aktarmayı öneriyoruz. Hürmüz Boğazı'ndaki petrol akışında bir aksaklık yaşanırsa B planı nedir? İşte bu hat, o küresel alternatiftir."

3. Türkmen Gazı ve Suudi Arabistan ile Büyük Ortaklık: "Türkmenistan doğal gazını Trans-Hazar hattı üzerinden Azerbaycan'a, oradan da Türkiye yoluyla Avrupa'ya ulaştırmalıyız. Bulgaristan ve Yunanistan ile kapasiteleri artırırken; şu anda Suudi hükümetiyle Ürdün ve Suriye üzerinden Suudi Arabistan ile Türkiye arasında devasa bir elektrik enterkonneksiyonu oluşturmak için çalışıyoruz."

Gürcistan: "Üçlü İttifak AB'nin Enerji Bağımsızlığının Teminatıdır"

Zirvede söz alan Gürcistan Ekonomi ve Sürdürülebilir Kalkınma Bakanı Mariam Kvrivişvili ise Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan arasındaki üçlü enerji entegrasyonunun Avrupa Birliği (AB) pazarları için taşıdığı hayati öneme vurgu yaptı.

Güney Kafkasya Boru Hattı üzerinden taşınan doğal gaz transit hacminin her yıl katlanarak arttığını ifade eden Kvrivişvili, BTC üzerinden yapılan petrol taşımacılığındaki rekor artışa ve Bakü-Supsa hattının ticari potansiyeline dikkat çekti.

Gürcü Bakan, üç ülkenin küresel rolünü şu sözlerle perçinledi:

"Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye, özellikle doğal gaz ve elektrik alanında çok yakın bir iş birliği yürütmektedir. Bu durum, üç ülkenin de enerji sektörünü tahkim ederken Avrupa Birliği dahil olmak üzere diğer ekonomilerin de güçlenmesine doğrudan katkı sunmaktadır. Gelecekte, stratejik ortaklarımız Türkiye ve Azerbaycan ile birlikte AB’nin enerji bağımsızlığını desteklemede çok daha önemli ve vazgeçilmez bir rol oynayacağız."

Başarının Şifresi: Güçlü Liderlik ve Siyasi İrade

Bakan Alparslan Bayraktar, tüm bu mega projelerin ve Güney Gaz Koridoru gibi tarihi adımların ancak güçlü bir liderlik ve siyasi iradeyle hayata geçirilebileceğini belirterek, "Türkiye, enerjiyi bölgedeki çatışmaların değil; barışın, refahın ve istikrarın bir aracı olarak görmektedir" sözleriyle konuşmasını tamamladı.

Anahtar Kelimeler: Türkiye-Azerbaycan-Gürcistan Üçlü İttifakı - AB enerji, 2. İstanbul Doğal Kaynaklar Zirvesi, Türkiye Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı, Gürcistan Ekonomi ve Sürdürülebilir Kalkınma Bakanı, Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) Boru Hattı, Güney Kafkasya Boru Hattı, Güney Gaz Koridoru, Alparslan Bayraktar, Mariam Kvrivişvili,